1. HABERLER

  2. BLOG

  3. İdrar yolu enfeksiyonuna dikkat edin!
İdrar yolu enfeksiyonuna dikkat edin!

İdrar yolu enfeksiyonuna dikkat edin!

Dr. Zuhal Kocamanoğlu'nun 'idrar yolları enfeksiyonu' hakkındaki makalesidir. İdrar yolu enfeksiyonlarının belirtileri, nedenleri ve tedavisi hakkında yazılmıştır.

A+A-

Özellikle kadınlarda sık rastlanan bir durumdur. Bu kadın üriner sistem organlarının anatomik yapısından kaynaklıdır. Kadınlarda üretra adını verdiğimiz mesaneden idrarın vücut dışına atılımını sağlayan yol erkeklere oranla kısadır. İdrar yolu enfeksiyonunun en sık nedeni mikroorganizmaların idrar yolundan yukarı idrar kesesine doğru ilerlemesidir. Hatta bu nedenle en çok E. Coli dediğimiz dışkıda bulunan mikroorganizma tespit edilir.

İdrar yolu denilince akla böbrekler, idrar kanalları , mesane ve üretra anlaşılır.  

idrar-yolu-enfeksiyonu.jpg

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Üretra ve mesaneden köken alanlar alt üriner sistem enfeksiyonları olarak bilinir. Cinsel yolla bulaşan bel soğukluğu gibi hastalıklar daha çok üretrayı tutar ve üretrit olarak adlandırılır. Cerrahi işlemler, sonda takılması, cinsel birliktelikler, hijyen kurallarına dikkat edilmemesi de

Üst Solunum Yolu Enfeksiyonları:

Tedavisi geç kalmış alt idrar yolu enfeksiyonları zamanla mesaneden yukarı doğru çıkarak farklı alanlarda enfeksiyona neden olabilir. Enfeksiyonun böbreklere kadar ulaşması durumu daha da ağırlaştırır. Bu tür tablolar ''pyelonefrit'' olarak tanımlanır. Bu hasta gruplarının acil tedavi olması gerekir. Çünkü çok ciddi boyutlara ulaşabilen bir hastalıktır. Yakınmaların boyutu oldukça şiddetlidir.

İdrar Yolu Enfeksiyonu Belirtileri:

  • Titreme

  • Ateş

  • Mide bulantısı

  • Bel Ağrısı

  • Birden bire başlayan kusma

  • İdrarda bulanıklık ve kan görülmesi

  • Göbek altında ağrı

  • İdrar miktarında değişim

  • Sık sık idrar çıkma

İdrar yolu enfeksiyonunun nedenleri

Bakteriler: İdrar yolu enfeksiyonu genellikle sindirim sisteminde mevcut olan bakterilere bağlı olarak gelişir. Şayet bu bakteriler idrarı dışarı atmaya sağlayan üretraya kadar ulaşırsa enfeksiyon kaçınılmaz olabilir. 

Böbrek taşları: İdrar yollarında tıkanma meydana geldiği zaman idrar yolu enfeksiyonu açığa çıkabilir. İdrar yolu tıkanmasının en önemli nedenlerinden biri böbrek taşlarıdır. Oluşan böbrek taşları bakterilerin çoğalacağı bir alan oluşturmuş olabilir.

Kabızlık: Düzenli aralıklar ile tuvalete çıkmak, idrarı tutmamak ve mesaneyi tam olarak boşaltmak idrar yolu enfeksiyonunu önlemek için önemli bir ayrıntıdır. İdrarın düzenli atılımı sağlanırsa idrar yolu daha temiz kalır. Fakat bazı durumlarda idrar düzeni bozulabilir. Özellikle kabızlık enfeksiyon için tetikleyici bir faktördür.

Mesanenin tamamen boşalmaması: Şayet mesane tamamen boşaltılamıyorsa ve idrar mesanede çok fazla kalıyorsa bu sorun enfeksiyona yol açan bakterilerin artmasını sağlayabilir.

Genital hijyen: Tuvalet temizliğine gerektiği kadar özen göstermemek enfeksiyon riskini arttırır. Aynı zamanda genital temizlik tuvalet dışında da çok önemlidir. Pamuklu çamaşır kullanmak, kullanılan pedin sık sık değiştirilmesi idrar yolu enfeksiyonunu önlemek adına yararlı olacaktır.

İdrar Yolu Enfeksiyonunda Tanı

İdrar yolu enfeksiyonuna tanı koymak oldukça kolaydır. Uygulanacak laboratuvar testleri ve idrar kültürü tanı için çoğu zaman yeterli olur. İdrar tahlilinde çoğu zaman lökosit ve bakteri görülmesi doğaldır. Tanı için önemli olan idrarın kirli olmamasıdır. Tanı için ilk gelen idrar boşa akıtılmalı, daha sonra ufak bir miktarı idrar kabına alınmalıdır. Bu tip idrarlara ''orta akım'' idrar adı verilir. Antibiyogram ve kültür testinin amacı enfeksiyon ve bakterinin türünü tespit etmektir. Dolayısı ile kullanılacak antibiyotiğe karar verilir. İnatçı enfeksiyonlarda öncelikli olarak altta yatan neden tespit edilmeli, idrar akım ölçümleri alınmalı, sisteskopi ve ilaçlı böbrek filmi uygulanmalıdır.

İdrar Yolu Enfeksiyonu Tedavisi

İdrar yolu enfeksiyonu tedavisinde antibiyotik tedavisi ile hastaların %80'inde iyileşme sağlanabilir. Bazı vakalarda kültüre ihtiyaç duymadan ya da kültür sonucuna göre farklı türlerden antibiyotik reçete edilebilir. Ağrıyı hafifletmek için spazm çözücü ve ağrı kesici ilaçlar reçete edilir. Bol sıvı tüketilerek mekanik hijyen sağlanır ve tedavinin başarı oranı arttırılabilir. Üst idrar yolu enfeksiyonu vakalarında hasta hastaneye yatırılarak antibiyotik tedavisi uygulanır. Nükseden enfeksiyon problemlerinde ilk olarak altta yatan sorunun çözümü için cerrahi gerekebilir. Kasık bölgesinde hakim olan ağrı için sıcak su torbasından yararlanılabilir. Uygulanan sıcak su torbası ile idrarın daha ağrısız bir şekilde dışarı atılması sağlanabilir.

İdrar yolu enfeksiyonu idrar yolunun herhangi bir bölümünü etkileyen bir enfeksiyondur. Mikroorganizma idrarın içinde çoğalırsa idrar yolu enfeksiyonu meydana gelir. Bu tür enfeksiyonların en yaygını sistit olarak da ifade edilen mesane enfeksiyonudur. Sistitin en önemli bulguları idrar yaparken yanma, sık idrara çıkma ve idrara sıkışmadır. Hastalar idrara sıkışmayı "çok fazla idrarım geldiğini hissederek tuvalete koşuyorum ama damla damla az bir idrar yapabiliyorum" şeklinde ifade ederler. Bir diğer idrar yolu enfeksiyonu böbrek enfeksiyonudur ve piyelonefrit olarak isimlendirilir. Pyelonefrit sistitten daha ciddi bir durumdur, en önemli bulguları ateş, üşüme, titreme ve yan ağrısıdır. Bu tabloya sistitteki bulgular da eşlik edebilir. Sistit erken dönemde tedavi edilmez ise pyelonefrite ilerleyebilir. Genel olarak, idrar yolu enfeksiyonları gecikmeden müdahale edilirse kolayca ve hızla tedavi edilebilir.

Kadınlarda görülebilen tekrarlayan sistit atakları engellenebilir mi?

Özellikle kadınlarda görülen tekrarlayan sistit atakları hastaları mutsuz edebilmektedir. Uygun tanı ve önleyici tedaviler ile bu ataklar engellenebilmekte ve gereksiz antibiyotik kullanımı ve sağlık harcamaları azaltılabilmektedir.

Sondalı hastaların idrar kültürlerinde üreme olması halinde tedavi edilmesi gerekli midir?

Uzun süreli sonda takılı olan hastalarda idrar kültürlerinde üreme olması sık görülen bir durumdur. Bu hastaların bazılarında tedavi gerekirken diğerlerinde tedavi gerekmemektedir. Yaygın olarak yapılan yanlış bir uygulama idrar kültürlerinde üreme olan hastaların hepsine tedavi verilmesidir. Bu tedavileri takiben idrar kültürlerinde tekrar üreme olması yaygındır. Tekrarlanan tedaviler sonucunda dirençli bakteriler ile enfeksiyonlar gelişmekte ve bu durum tedavi güçlüğü yaratmaktadır. Bu hastaların ayrıntılı olarak değerlendirilmesi sonucunda tedavi uygulanıp uygulanmayacağına karar verilmelidir.

İdrar kültürlerinde üreme olması her zaman tedavi gerektirir mi?

İdrar kültüründe üreme olması daima tedavi gerektiren bir durum değildir. Normal şartlarda yaşlılarda, diabetik kişilerde ve huzur evi sakinleri gibi bazı bireylerde idrar kültüründe üreme olması sık görülen bir durumdur. Bazı kriterler sağlanmadıkça bu kişilere antibiyotik tedavisi uygulanması doğru değildir. Bu kişilerde sıklıkla antibiyotik tedavisi sonrası idrar kültürlerinde tekrar üreme olmaktadır.

Erkeklerde idrar yolu enfeksiyonlarına nasıl yaklaşılmalıdır?

Erkeklerde idrar yolu enfeksiyonu olması normalde beklenen bir durum değildir. Bu kişiler mutlaka prostat, idrar yollarında taş vb altta yatan hastalıklar açısından incelenmelidir. Bu kişilerin gerekli incelemer yapılmadan sadece antibiyotik ile tedavi edilmeleri doğru değildir.

İdrar testinde (TİT) idrarda lökosit veya bakteri görülmesi tedavi gerektirir mi?

Tek başına TİT de lökosit veya bakteri görülmesi tedavi gerektiren bir durum değildir. Hasta incelenmeli ve bazı kriterler söz konusu ise hastaya tedavi verilmelidir.

Önceki ve Sonraki Haberler

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.